Τετάρτη , 19 Σεπτέμβριος 2018

Καρκίνος μία χρόνια νόσος που πλέον δεν σκοτώνει…

Μάρτιος 12, 2018 10:49 Κατηγορία: Editorial A+ / A-

 

Πηγή: UICC

Πηγή: UICC

 

Καρκίνος, και μόνο η λέξη προκαλεί φόβο καθώς στη συνείδηση του απλού κόσμου, αλλά ακόμη και των ανθρώπων της επιστημονικής κοινότητας έχει ταυτιστεί με τον θάνατο και τον πόνο, δύο έννοιες που φυσιολογικά προκαλούν δέος και αμηχανία. Μάλιστα, υπάρχουν ακόμα άνθρωποι που πιστεύουν ότι είναι μία μεταδοτική νόσος, ενώ αρνούνται να χρησιμοποιήσουν τη λέξη «καρκίνος» και αναφέρονται σε αυτόν με τον όρο «επάρατη νόσος». Η λέξη  «επάρατος»,  προέρχεται από το «ἐπί + ἀρῶμαι (< ἀρά : η προσευχή, η κατάρα), που σημαίνει δηλαδή αναθεματισμένος, επικατάρατος, καταραμένος. Στην ερώτηση μάλιστα «τι είναι καρκίνος» που τέθηκε σε μαθητές, ποσοστό μόνο 40% γνώριζε αρκετά καλά την έννοια, ποσοστό 14% ήταν σίγουροι ότι είναι μία θανατηφόρα ασθένεια, ενώ ένα ποσοστό 46% δεν γνώριζε τίποτα πάνω σε αυτό. Στην Ελλάδα, δυστυχώς πολλές φορές, ο καρκινοπαθής αντιμετωπίζεται ως «χαμένη υπόθεση» ακόμα και από τους ιατρούς.

Ο καρκίνος μπορεί να κυριαρχεί περισσότερο στη συνείδηση του κόσμου από ότι σε παλιότερες εποχές, αλλά υπάρχει από τότε που υπάρχουν άνθρωποι. ‘Έχει περιγραφεί πριν από χιλιάδες χρόνια από αιγύπτιους και αρχαίους έλληνες γιατρούς, ενώ ερευνητές έχουν ανακαλύψει ενδείξεις καρκίνου σε σκελετό ηλικίας 3.000 χρόνων. Υπάρχουν περιγραφές που γίνονται σε αρχαίους Αιγυπτιακούς παπύρους και σε πλίθινες πλάκες της Μεσοποταμίας, ενώ ακόμη πιο εντυπωσιακά είναι τα ευρήματα όγκων σε ανθρώπινες μούμιες και απολιθώματα της Νεολιθικής εποχής. Απλά, σήμερα οι άνθρωποι ζουν περισσότερο και σε συνδυασμό με τις ανθυγιεινές ατομικές συνήθειες και κοινωνικές συνθήκες έχουν περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν καρκίνο. Επιπλέον σήμερα γίνεται πιο εύκολα η διάγνωση και με μεγαλύτερη ακρίβεια, χάρη στη πρόοδο που έχει γίνει στην ακτινολογική απεικόνιση και την παθολογία.

Ο καρκίνος αποτελεί σήμερα την πιο συχνή αιτία θανάτου στις ΗΠΑ, ενώ στην Ευρώπη είναι η δεύτερη αιτία μετά τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Στο 75% των περιπτώσεων πλήττονται άτομα άνω των 55 ετών και εμφανίζονται περίπου παγκοσμίως 10 εκατομμύρια νέοι ασθενείς με καρκίνο το χρόνο, ενώ προβλέπεται ο αριθμός αυτός να αυξηθεί σε 15 εκατομμύρια το 2020. Η εξήγηση βασίζεται στην αύξηση του χρόνου ζωής μας κατά 10 χρόνια την τελευταία πεντηκονταετία. Παρά την αύξηση της συχνότητάς του όμως, ο καρκίνος σήμερα αντιμετωπίζεται με μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα, καθώς η πενταετής επιβίωση των ασθενών αγγίζει το 70%, ενώ το 1975 ήταν στο 50%.

Ο καρκίνος εξακολουθεί να είναι μία από τις μεγαλύτερες απειλές για τη ζωή, όμως η εικόνα έχει αλλάξει. Καθημερινά, μικρές ιατρικές νίκες μας φέρνουν όλο και πιο κοντά στην αποτελεσματική αντιμετώπισή του: αυξάνεται ο αριθμός αυτών που θεραπεύονται, βελτιώνεται η αποτελεσματικότητα των φαρμάκων και των μεθόδων που χρησιμοποιούνται, εξασφαλίζεται καλύτερη ποιότητα ζωής για όσους πάσχουν, διευρύνεται το οπλοστάσιο της επιστήμης με νέες γνώσεις και νέες δυνατότητες, κατανοείται περισσότερο ο μηχανισμός της ασθένειας ώστε οι έρευνες να γίνουν πιο αποτελεσματικές.

Πολλές μορφές καρκίνου θεωρούνται πλέον ιάσιμες, ενώ γενικά θεωρούμε τον καρκίνο ως μία χρόνια νόσο και όχι μία νόσο που συνήθως οδηγεί σε θάνατο. Περίπου επτά στους δέκα ανθρώπους με καρκίνο ζουν σήμερα φυσιολογικά και για πολλά χρόνια, σε σύγκριση με τους τέσσερις στους δέκα που επιβίωναν από τη νόσο πριν από μερικές δεκαετίες. Ήδη το μεγαλύτερο ποσοστό των παιδιών με κακοήθειες θεραπεύεται, το ίδιο συμβαίνει με τον καρκίνο του όρχεως, του προστάτη, του θυρεοειδούς, πολλά λεμφώματα κ.α., ενώ με άλλες μορφές καρκίνου, όπως του μαστού, του παχέος εντέρου, οι ασθενείς επιζούν για πάρα πολλά χρόνια με καλύτερη ποιότητα ζωής.

Φυσικά, υπάρχει ακόμα δρόμος μέχρι την τελική νίκη και σημαντικό ρόλο στο «πεδίο της μάχης» παίζει η πρόληψη, η οποία πρέπει να αποτελέσει το επίκεντρο του ενδιαφέροντος όλων, πολιτείας, γιατρών, κοινωνίας. Το κάπνισμα, η κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών, η κακή διατροφή, η παχυσαρκία, η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας, η μόλυνση των πόλεων, η αλόγιστη έκθεση στον ήλιο, αποτελούν ενδεικτικά τους πιο σημαντικούς παράγοντες κινδύνου για εμφάνιση καρκίνου. Η πρόληψη ίσως είναι ότι πιο σημαντικό, καθώς όπως λέει και μία κινέζικη παροιμία «δεν μπορούμε να σταματήσουμε τη βροχή, μπορούμε, όμως, να μοιράζουμε ομπρέλες» ή αλλιώς «αν δεν θέλεις όταν μπορείς, όταν θέλεις δεν θα μπορείς».

Επομένως, ο καρκίνος είναι μια ασθένεια όπως πολλές άλλες, που γνωρίζουμε πώς να την αντιμετωπίσουμε. Έχουν γίνει πολλά βήματα και πολλά άλματα στην αντιμετώπιση του καρκίνου, ώστε να μπορούμε να ισχυριστούμε ότι σε μεγάλο βαθμό η νόσος δεν είναι επάρατη, με μικρή επίπτωση στην ποιότητα ζωής των ασθενών και είναι πλέον μια ασθένεια παρατεταμένης διάρκειας που σπάνια θεραπεύετε εντελώς, δηλαδή είναι μια χρόνια νόσος.

 

Βιβλιογραφία:

  1. Markman M. Commentary: Implications of Cancer Managed as a “Chronic Illness.” Curr Oncol Rep. 2011;13:90-91.
  2. Phillips JL, Currow DC. Cancer as a chronic disease. Collegian. 2010;17(2):47-50.
  3. Siantou V, Athanasakis K, Kyriopoulos J. The Greek healthcare system. World Hosp Health Serv. 2009;45(1):32-4.

 

 

tsapakidis

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Από τον Κωνσταντίνο Τσαπακίδη

Παθολόγο Ογκολόγο

Σχολιάστε


scroll to top